Büyükada’da Art Nouveau Mimarlık Araştırmaları

Art Nouveau'nun İstanbul'da konut ahşap mimarlığında uygulamalarının toplu olarak bir arada görüldüğü yerlerden biri Büyükada'dır. Prof. Dr. Nigan Bayazıt tarafından hazırlanan eser, Büyükada'daki Art Nouveau yaklaşımını sergileyen seçilmiş evler ve köşklerle ilgilidir. Adalar'da 1894 depremi sonrasında birçok yapı yıkılmış ve yerine depreme dayanıklı olduğu düşünülen ahşap binalar yapılmıştır. Bugün birinci ve ikinci derecede koruma altında olan yapıların kültürel bir birikim olarak hala yaşamaları önemli bir şans olarak kabul edilebilir. Büyükada'daki evlerin ve köşklerin bazılarında Art Nouveau ve Ampir stillerinin bir arada sentezlenmiş olduğu görülmektedir. Yapıların genellikle ahşap konstrüksiyona sahip olması nedeniyle, Art Nouveau uygulamaları kagir binalardakinden farklı olarak ve sınırlı yapı elemanları üzerinde gerçekleştirilebilmiştir. Büyükada'nın topografik yapısı nedeniyle, seçilen binaların bazılarına ulaşılması oldukça zordur. Maalesef birçok değerli yapı bakımsızlık nedeniyle yok olmak üzeredir. Nigan Bayazıt, "Büyükada'da Art Nouveau, kısmen Ampir ve diğer üslupların karışımı olan yapılarla ilgili araştırmaların maalesef çok geç kalmış olduğuna inanıyorum. Ben de bu çalışmaya başladığımda, bu kadar büyük ve zengin kültürel bir birikimle karşı karşıya olacağımı beklemiyordum. Adalarda yapı ustaları ve mimarların birbirleri ile yarışmaya girdikleri söylenebilir." demektedir.