Türk Hukukunda İnternete Erişim Hakkı Kapsamında İnternet Kısıtlamaları

Dijital çağda birçok temel hakkın çevrim içi ortamda kullanılmasını sağlayan internet teknolojisi, kullanıcıların hem maddi hem de manevi varlığının gelişmesinde vazgeçilmez bir araç haline gelmiştir. Bu doğrultuda; bazı uluslararası örgütlerin, internete erişim hakkının ayrı bir insan hakkı olarak değerlendirilmesi gerektiğine dair görüş ve kararları mevcuttur. Hatta bazı devletlerin anayasa metinlerinde, internete erişim hakkının bağımsız bir insan hakkı olarak düzenlediği görülmektedir. Çalışmamızın ilk bölümünde; gelişmiş bir iletişim teknolojisi olan internetin, yakın zamanda yerini başka bir teknolojiye bırakma ihtimali olduğu değerlendirilmiş ve her teknolojinin anayasa metninde düzenlenmesinin hak enflasyonuna yol açabileceği belirtilmiştir. Ayrıca, internete erişim hakkının daha iyi korunması için illa anayasal statü kazandırılmasına gerek olmadığı, uygulayıcıların internet erişimine müdahale ederken Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi ile Anayasa Mahkemesi'nin belirlediği kriterlere uymasını sağlayacak düzenlemelerin yeterli olduğu değerlendirilmiştir. Bununla birlikte, internete bağlanmak için gereken donanım ve altyapı ile dijital içeriğe özgürce erişebilme imkanı olmak üzere iki unsurdan oluşan internete erişim hakkının hem negatif hem de pozitif statü hakkı kapsamında zaten korunduğu ileri sürülmüştür. Çalışmamızın ikinci bölümünde ise internet erişiminin kısıtlanmasında kullanılan yöntemlere ve sınırlarına yer verilmiştir. Bu yöntemlerin; URL, DNS, IP gibi teknik yöntemlerden ibaret olmadığı, erişimi teknik olarak kısıtlanan sitelerin VPN gibi yöntemler kullanılarak aşılabilmesinin mümkün olduğu düşünüldüğünde hukuki, psikolojik ve ekonomik yöntemlerin internet erişiminin kısıtlanmasında daha etkili sonuçlar yaratabileceği değerlendirilmiştir.