Romanovların Yok Edilişinin Resmî Tutanakları;Romanovların Son Günleri

1918 yılının Temmuz ayında, Rusya'nın son çarı II. Nikolay, eşi Aleksandra, beş çocuğu ve yanlarındaki hizmetkârlar Yekaterinburg'daki İpatyev Evi'nde öldürüldü. Romanov Hanedanı'nın üç asırlık iktidarı çoktan sona ermişti; şimdi hanedanın son hükümdarı ve ailesi de ortadan kaldırılmıştı. Bolşevik yönetimi, başlangıçta imparatoriçe ile çocukların güvenli bir yere götürüldüğünü duyurdu. Oysa evin duvarlarındaki kurşun izleri, ormanlarda bulunan kişisel eşyalar ve sorgularda verilen ifadeler bambaşka bir gerçeğe işaret ediyordu. 1917 Rus Devrimi'nin ardından Tsarskoye Selo'da başlayan esaret, Sibirya'daki Tobolsk sürgününden geçerek Yekaterinburg'da son buldu. Saray öğretmenlerinin, muhafızların ve cinayete karışan askerlerin ifadeleri; ailenin gündelik hayatını, giderek ağırlaşan tutukluluk koşullarını ve son günlerini ayrıntılarıyla aktarıyor. İnfazın hazırlıkları, cesetlerin ortadan kaldırılması, kaybolan mücevherler ve soruşturma sırasında ele geçirilen belgeler aynı dosyada birleşiyor. İfadelerdeki küçük ayrıntılar bazen resmî açıklamalardan daha fazla şey söylüyor. Hukuk profesörü ve Kolçak Hükûmeti'nin eski Adalet Bakanı George Gustav Telberg'in korumaya aldığı soruşturma tutanakları, gazeteci Robert Wilton'ın olay yerinde yürüttüğü araştırmalarla bir araya getirilmiştir. Wilton, cinayetin sorumluluğunu yerel Bolşevik yöneticilerden Moskova'daki iktidara uzanan bir emir zinciri içinde değerlendirirken Alman müdahalesine ilişkin kendi iddialarını da ileri sürer. Bu yaklaşım, anlatının Rus İç Savaşı sırasında Bolşevik karşıtı çevrelerde şekillendiğini hatırlatır. Böylece Romanovların öldürülmesine ilişkin adli kayıtlarla olayın 1920'de nasıl yorumlandığı, aynı tarihsel metnin iki ayrı katmanını oluşturur.